Deense overheidssites offline na verdachte activiteit bij hostingleverancier

Meerdere Deense overheidswebsites die op hetzelfde hostingplatform draaien, zijn vrijdagavond 23 oktober uit voorzorg offline gehaald, meldt de Styrelsen for Samfundssikkerhed (de Deense veiligheidsdienst voor de samenleving). Volgens de dienst is de sluiting een voorzorgsmaatregel. Aanleiding is verdachte activiteit bij de gezamenlijke hostingleverancier van de getroffen organisaties. Die leverancier heeft de betrokken organisaties daar zelf over ingelicht. Een hostingplatform draait doorgaans de website van tientallen organisaties tegelijk op dezelfde servers. Verdachte activiteit bij zo’n leverancier kan daardoor in één keer meerdere, op het oog losstaande overheidssites raken.

Welke of hoeveel sites precies zijn getroffen, wil de Styrelsen for Samfundssikkerhed niet zeggen. Persbureau Ritzau heeft dit zelf bij de dienst en de betrokken organisaties nagevraagd. Daardoor blijft onduidelijk hoe groot de storing in totaal precies is. Ook is niet te zeggen of nog meer gemeenten, agentschappen of andere publieke diensten zijn geraakt dan de instanties die journalisten tot dusver zelf konden navragen bij de getroffen organisaties.

Onder de getroffen sites noemen de media onder meer die van het ministerie van Gezondheid en Kerk, het ministerie van Sociale Zaken, het ministerie van Bedrijfsleven en het ministerie van Klimaat, Energie en Voorzieningen. Deze vier ministeries voeren voor Denemarken beleid op onder meer zorg, uitkeringen, ondernemersregels en energie. Hun websites zijn voor inwoners vaak de ingang naar formulieren, aanvragen en officiële informatie over een regeling. Juist doordat zoveel uiteenlopende beleidsterreinen tegelijk zijn geraakt, lijkt de hostingleverancier breed gebruikt binnen de Deense rijksoverheid. Het gaat kennelijk om een leverancier die meerdere onderdelen van de overheid tegelijk bedient, niet om één ministerie of één sector.

Naast de vier ministeries was ook de website van de Social- en Boligstyrelsen (de Deense dienst voor sociale zaken en volkshuisvesting) tijdelijk niet bereikbaar. Die dienst behandelt onder meer aanvragen voor huursubsidie en andere woonregelingen. Ook buitenlandse huurders in Denemarken kunnen daar terecht. Voor wie net zo’n aanvraag had lopen, betekende de storing dat de eigen status vrijdagavond tijdelijk niet te raadplegen was.

Ook de gemeente Middelfart op Funen meldt dat haar eigen website tijdelijk uit de lucht was. De oorzaak: de hostingleverancier van de gemeente werd getroffen door dezelfde verdachte activiteit op zijn servers. Dat de storing ook een gemeentesite raakte, laat zien dat de getroffen leverancier naast landelijke ministeries ook lokale overheden bedient. Gemeenten in Denemarken besteden hun websitebeheer, net als veel ministeries en agentschappen, doorgaans uit aan externe hostingpartijen in plaats van dat zelf te doen.

Voor wie in Denemarken woont of zaken doet met de overheid, betekent de sluiting vooral tijdelijk ongemak. Een formulier, regeling of statuspagina die normaal online staat, was vrijdagavond via de getroffen sites niet te raadplegen. Omdat de Styrelsen for Samfundssikkerhed zelf geen volledige lijst van getroffen organisaties vrijgeeft, kan een lezer niet op voorhand nagaan of een specifieke dienst ook was geraakt. Wie zelf iets bij een Deense overheidsinstantie moest regelen, kon vrijdagavond dus het beste eerst zelf even checken of de betreffende site bereikbaar was. De dienst geeft vooralsnog ook geen moment waarop alle getroffen sites weer volledig bereikbaar zijn.