Politie waarschuwt bewoners Varde en Fanø voor water tijdens storm Boelo

De politie van Zuid- en Zuid-Jutland (Syd- og Sønderjyllands Politi) riep bewoners in laaggelegen gebieden bij Varde en op het eiland Fanø zondagavond op te vertrekken of binnen te blijven. Reden was een waarschuwing van het Deense weerinstituut DMI (Danmarks Meteorologiske Institut) voor verhoogde waterstand tijdens storm Boelo. Dit politiedistrict bestrijkt het grootste deel van Zuid-Jutland, van de Noordzeekust tot aan de Duitse grens. Varde ligt in het westen van dat gebied, landinwaarts vanaf de Noordzeekust. Jutland is het schiereiland dat het vaste land van Denemarken vormt. Fanø is het voorgelegen waddeneiland, alleen per veerboot te bereiken, vanaf Esbjerg op het vasteland. Volgens de politie konden enkele wegen in de nacht onderlopen. De Tarphagebrug over de Varde Å ging daarom in de nacht naar maandag dicht. Die brug verbindt de stad Varde met het westelijke kustgebied, waar de rivier uitmondt in de Noordzee. Ook de veerdienst naar Fanø staakte de late avondafvaarten.

Storm Boelo bereikte zondagochtend al stormkracht boven Denemarken. Net als in Nederland krijgen stormen in Denemarken een eigen naam, toegekend door de nationale weerdiensten in de regio. Bij de vuurtoren van Røsnæs op West-Zeeland werd een gemiddelde windsnelheid, gemeten over tien minuten, van ongeveer 24,6 meter per second genoteerd. Vergelijkbare waarden kwamen binnen bij Kegnæs, op het schiereiland Als in Zuid-Denemarken. Ook bij Skagen, aan de andere kant van het land op de noordpunt van Jutland, werd zo’n waarde gemeten. Hulpdienst Falck, de Deense particuliere dienst voor pech en noodgevallen, rukt in heel Denemarken uit bij stormschade. Die dienst meldde die dag zestig uitrukken voor omgevallen bomen en ongeveer tien voor wateroverlast.

Ruim een week eerder, op 17 oktober, waarschuwde DMI al voor een stijging tot 1,1 à 1,4 meter boven het normale niveau in de zuidelijke Deense wateren. Het hoogste peil werd toen op zondagochtend verwacht. Een lagedrukgebied met noordoostelijke stormwind veroorzaakte die opstuwing. Gemeenten in Zuid-Jutland, waaronder Sønderborg, zetten toen uit voorzorg zand en zandzakken klaar en sloten laaggelegen gebieden af. Diezelfde avond schroefde DMI die prognose terug naar 100 tot 120 centimeter. Dat gold voor het Lillebælt, de Zuid-Funense archipel en de zuidkust van Lolland-Falster, met alleen plaatselijk meer dan 125 centimeter. Het Lillebælt is de zeestraat tussen Jutland en Fyn. Fyn is het op één na grootste eiland van Denemarken. De Zuid-Funense archipel ligt met zijn eilanden ten zuiden van Fyn. Lolland en Falster zijn de eilanden in het zuiden van Denemarken, richting de Oostzee. Een waterstand op dat niveau van 17 oktober zou voor Sønderborg al de derde keer in zeven jaar zijn geweest dat de stad zo’n hoogte bereikt.

In oktober 2023 kwam het water in Sønderborg tot 2,10 meter boven het normale niveau. Dat was tijdens de zwaarste stormvloed in de Oostzee in meer dan honderd jaar. In Aabenraa was dat toen 2,16 meter en in Haderslev 2,14 meter. De Oostzee ligt ten oosten van Denemarken, tussen Scandinavië en het Europese vasteland. Door zijn vorm reageert die zee sterk op wind uit het noordoosten. Voor Varde en Fanø gold de politiewaarschuwing voor de nacht van zondag op maandag.